De traditie van de doctoraalhoed

Van oudsher werd de doctorale hoed symbolisch uitgereikt tijdens de promotieplechtigheid, met name bij de uitreiking van de doctorale graad. Vanaf dat moment had men het recht de klassieke ambtskleding te dragen om zich als geleerde aan de buitenwereld te presenteren. Een uniforme academische ambtskledij diende vooral om zich als elite te profileren in een samenleving met maar beperkte toegang tot onderwijs, maar had ook een betekenis voor de geleerden onderling. De inzet van bepaalde kleuren diende om de geleerden van elkaar te onderscheiden, met als doel de diverse rangen van de faculteiten en de heersende gezagsverhouding onder elkaar te tonen.

Deze traditie heeft de tand des tijds doorstaan en wordt tot op de dag van vandaag voortgezet door de toga’s en doctorshoeden met kwasten in de eigen kleuren die de afgestudeerden van de verschillende faculteiten dragen. Het is gebruikelijk dat juristen een baret met een paars kwastje dragen, terwijl afgestudeerden in de geneeskunde een groen exemplaar dragen en theologen een rood kwastje aan hun doctorshoed hebben. Tegenwoordig heeft dit alles echter niet meer dan een symbolisch karakter. Hoewel de doctorale hoed in de moderne tijd minder gebruikelijk is bij de toekenning van het doctoraat, heeft hij altijd symbool gestaan voor het behalen van een academische titel, zoals de bachelor- of de mastergraad.

Goed opzetten

De doctorale hoed is meestal one size en zal door zijn flexibiliteit op bijna elk hoofd goed passen. Voor de productie ervan gebruikt men vooral lichte synthetische vezels, die zelfs bij hogere temperaturen in de zomermaanden voor een aangename koelte zorgen. Hoogwaardige doctorshoeden hebben een extra vulling in het hoofdgedeelte, zoals de afstudeerhoed van het merk Lierys. Door de soepele stof is de hoed gemakkelijk op te zetten. Zorg er echter voor dat het elastiek achter op het hoofd zit. Het is ook belangrijk dat de vierkante hoed met één punt naar voren te dragen. De hoed hoort in het midden op het hoofd te zitten en de platte bovenkant moet vlak zijn, d.w.z. evenwijdig met de grond.

Het bijpassende kwastje

Zit de hoed op je hoofd? Perfect! Dan ontbreekt alleen nog het bijpassende kwastje. Als uw hoed nog geen pluim heeft, denk er dan aan hem nog te bevestigen voor u hem gaat gebruiken. Plaats de lus van het kwastje over de kleine knoop in het midden van de bovenkant van de hoed en trek het strak. Kies het kwastje in de kleur dat bij de faculteit past. Je kunt het kwastje en de hoed ook nog versieren met passende accessoires, zoals een hanger of emblemen, als je universiteit dat toestaat.

Tradities volgen

Nu ben je klaar om te gaan. In veel landen is het traditioneel om het kwastje aan de rechterkant van de hoed te dragen voor de ceremonie of uitreiking. Na de prijsuitreiking kun je hem naar de linkerkant zwaaien. Het is de gewoonte de hoed, vooral in de VS, gedurende de hele ceremonie te dragen - behalve wanneer het volkslied wordt gespeeld. Pas na de ceremonie gaan alle hoeden af en gaan ze collectief de lucht in.